เปิดภาคเรียนปี 2569 นี้ เบื้องหลังภาพความพร้อมของเด็กนักเรียน กลับซ่อนวิกฤตทางการเงินครั้งใหญ่ของครอบครัวชนชั้นกลาง เมื่อการส่งลูกเรียนกลายเป็นวงจรหนี้ก้อนใหม่ที่สลัดไม่หลุด โดยมีตัวเลขเงินสะพัดทางการศึกษาสูงถึง 66,376 ล้านบาท
เงินเฟ้อการศึกษา พุ่งสูงสุดในรอบ 17 ปี
ศูนย์พยากรณ์เศรษฐกิจและธุรกิจ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย เผยข้อมูลที่น่าตกใจว่า มูลค่าการใช้จ่ายด้านการศึกษาขยายตัวเพิ่มขึ้น 6% ซึ่งเป็นระดับที่สูงที่สุดในรอบ 17 ปี โดยมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่อครัวเรือนอยู่ที่ 29,930 บาท ซึ่งไม่ได้เกิดจากกำลังซื้อที่เพิ่มขึ้น แต่เป็นผลจาก “เงินเฟ้อการศึกษา” ที่รุนแรง
- 48.3% ของผู้ปกครอง ระบุว่าราคาสินค้าและน้ำมันที่พุ่งสูงขึ้น ทำให้ต้องจ่ายแพงขึ้น
- 85% ของบ้าน มองว่าค่าหนังสือและรองเท้าเป็นรายจ่ายที่ลดทอนไม่ได้
โรงเรียนรัฐไม่ใช่ ‘เซฟโซน’ อีกต่อไป
ในอดีตโรงเรียนรัฐบาลคือทางเลือกที่ประหยัด แต่ปัจจุบันช่องว่างนี้ลดลงอย่างมาก โดยเฉพาะ ห้องเรียนพิเศษของโรงเรียนรัฐบาล ที่มีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยสูงถึง 33,874 บาท ซึ่งแซงหน้าโรงเรียนเอกชนภาคปกติไปแล้ว นอกจากนี้ยังมีค่าบำรุงการศึกษาและเงินบริจาคในโรงเรียนชื่อดังที่ทำให้ยอดรวมพุ่งสูงถึงหลักแสนบาท
การศึกษาที่กลายเป็น Fixed Cost และต้นทุนชีวิต
Bnomics by Bangkok Bank วิเคราะห์ว่า ค่าเทอมได้กลายเป็น Fixed Cost (รายจ่ายคงที่) ที่พ่อแม่จำยอมต้องจ่ายแม้ไม่มีเงินเก็บ เพื่อรักษามาตรฐานสังคมของลูก ส่งผลให้เกิดผลกระทบดังนี้:
- Opportunity Cost: ต้องตัดทอนความสุขส่วนตัวอย่างรุนแรงเพื่อนำเงินมาจ่ายค่าเทอม
- Intertemporal Choice: กว่า 21.7% ของครอบครัวต้องกู้ยืมเงินหรือจำนำทรัพย์สิน เพื่อดึงเงินในอนาคตมาใช้ในวันนี้
ความย้อนแย้ง: ยอมเป็นหนี้ในระบบที่ไม่มั่นใจ
สิ่งที่น่ากังวลที่สุดคือความรู้สึกของผู้ปกครอง โดย 59% มองว่าระบบการศึกษาไทยไม่ตอบโจทย์การทำงาน และ 61% กังวลว่าลูกจะไม่มีงานทำ แต่ถึงอย่างนั้น พ่อแม่ก็ยังยอมแบกหนี้เพื่อซื้อ “หลักประกัน” ให้ลูกในระบบที่ตนเองเริ่มไม่เชื่อมั่น
ทั้งนี้ ผู้ปกครองส่วนใหญ่ (71.4%) เรียกร้องให้รัฐบาลออกมาตรการ ลดหย่อนภาษีการศึกษาเพิ่มเติม และเงินอุดหนุนโดยตรง เพื่อไม่ให้ความตั้งใจในการส่งลูกเรียน กลายเป็นการทำลายความมั่นคงทางการเงินของครอบครัวอย่างถาวร
